Biện pháp giáo dục tổ chức một số trò chơi Toán học lớp 2 nhằm gây hứng thú học tập cho học sinh

BIỆN PHÁP GIÁO DỤC TỔ CHỨC MỘT SỐ TRÒ CHƠI TOÁN HỌC LỚP 2 NHẰM GÂY HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC SINH I. ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Lý do chọn biện pháp giáo dục : Trong chương trình giáo dục tiểu học hiện nay, môn toán cùng với các môn học khác trong nhà trường Tiểu học có những vai trò góp phần quan trọng đào tạo nên những con người phát triển toàn diện. Toán học là môn khoa học tự nhiên có tính lôgic và tính chính xác cao, nó là chìa khoá mở ra sự phát triển của các bộ môn khoa học khác. Muốn học sinh Tiểu học học tốt được môn Toán thì mỗi người Giáo viên không phải chỉ truyền đạt, giảng giải theo các tài liệu đã có sẵn trong Sách giáo khoa trong các sách hướng dẫn và thiết kế bài giảng một cách dập khuôn, máy móc làm cho học sinh học tập một cách thụ động. Nếu chỉ dạy học như vậy thì việc học tập của học sinh sẽ diễn ra thật đơn điệu, tẻ nhạt và kết quả học tập sẽ không cao. Nó là một trong những nguyên nhân gây ra cản trở việc đào tạo các em thành những con người năng động, tự tin, sáng tạo sẵn sàng thích ứng với những đổi mới diễn ra hàng ngày. Yêu cầu của giáo dục hiện nay đòi hỏi phải đổi mới phương pháp dạy học môn toán ở bậc Tiểu học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh. Vì vậy người giáo viên phải gây được hứng thú học tập cho các em bằng cách lôi cuốn các em tham gia vào các hoạt động học tập. Trò chơi học tập là một hoạt động mà các em hứng thú nhất. Các trò chơi có nội dung toán học lý thú và bổ ích phù hợp với việc nhận thức của các em. Thông qua các trò chơi các em sẽ lĩnh hội những tri thức toán học một cách dễ dàng, củng cố, khắc sâu kiến thức một cách vững chắc, tạo cho các em niềm say mê, hứng thú trong học tập, trong việc làm. Khi chúng ta đưa ra được các trò chơi toán học một cách thường xuyên, khoa học thì chắc chắn chất lượng dạy học môn toán sẽ ngày một nâng cao. Chính vì những lý do nêu trên mà tôi đã chọn biện pháp giáo dục “Tổ chức một số trò chơi toán học lớp 2 nhằm gây hứng thú học tập cho học sinh”. 2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu. - Góp phần đổi mới phương pháp dạy học môn toán ở Tiều học theo phương hướng phát huy tính tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh, tăng cường hoạt động cá thể phối hợp với học tập giao lưu. Hình thành và rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn. - Góp phần gây hứng thú học tập môn Toán cho học sinh, một môn học được coi là khô khan, hóc búa thì việc đưa ra các trò chơi Toán học nhằm mục đích để các em học mà chơi, chơi mà học. Trò chơi toán học không những chỉ giúp các em lĩnh hội được tri thức mà còn giúp các em củng cố và khắc sâu các tri thức đó. 3. Đối tượng nghiên cứu : Học sinh lớp 2 - Tài liệu : Sách giáo khoa toán, sách hướng dẫn giáo viên, sách trò chơi toán học nói chung. 1 4. Phạm vi nghiên cứu - Tìm hiểu về các trò chơi học tập Toán 2 - Tìm hiểu về thực trạng tài liệu trò chơi Toán học 2. 5. Phương pháp nghiên cứu : Để thực hiện đề tài này, tôi đã sử dụng các phương pháp sau : a. Nghiên cứu tài liệu : - Đọc các tài liệu sách, báo, tạp chí giáo dục ...có liên quan đến nội dung đề tài. - Đọc SGK, sách giáo viên, các loại sách tham khảo : Toán tuổi thơ, giúp em vui học toán. b. Nghiên cứu thực tế : - Dự giờ, trao đổi ý kiến với đồng nghiệp về nội dung các trò chơi toán học. - Tổng kết rút kinh nghiệm trong quá trình dạy học. - Tổ chức và tiến hành thực nghiệm sư phạm (Soạn giáo án đã thông qua các tiết dạy) để kiểm tra tính khả thi của đề tài. II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Cơ sở lí luận của vấn để Bậc Tiểu học là bậc học góp phần quan trọng trong việc đặt nền móng cho việc hình thành và phát triển nhân cách học sinh. Môn toán cũng như những môn học khác cung cấp những tri thức khoa học ban đầu, những nhận thức về thế giới xung quanh nhằm phát triển năng lực nhận thức, hoạt động tư duy và bồi dưỡng tình cảm đạo đức tốt đẹp của con người. Môn toán ở trường Tiều học là một môn độc lập, chiếm phần lớn thời gian trong chương trình học của trẻ. Môn toán có tầm quan trọng to lớn. Nó là bộ môn khoa học nghiên cứu có hệ thống, phù hợp với hoạt động nhận thức tự nhiên của con người. Môn toán có khả năng giáo dục rất lớn trong việc rèn luyện phương pháp suy nghĩ, phương pháp suy luận lôgíc, thao tác tư duy cần thiết để con người phát triển toàn diện, hình thành nhân cách tốt đẹp cho con người lao động trong thời đại mới. 2. Thực trạng vấn đề - Ở lứa tuổi Tiểu học cơ thể của trẻ đang trong thời kỳ phát triển hay nói cụ thể là các hệ cơ quan còn chưa hoàn thiện vì thế sức dẻo dai của cơ thể còn thấp nên trẻ không thể làm lâu một cử động đơn điệu, dễ mệt nhất là khi hoạt động quá mạnh và ở môi trường thiếu dưỡng khí. - Học sinh Tiểu học nghe giảng rất dễ hiểu nhưng cũng sẽ quên ngay khi chúng không tập trung cao độ. Vì vậy người giáo viên phải tạo ra hứng thú trong học tập và phải thường xuyên được luyện tập. - Học sinh Tiểu học rất dễ xúc động và thích tiếp xúc với một sự vật, hiện tượng nào đó nhất là những hình ảnh gây cảm xúc mạnh. - Học sinh Tiểu học có trí thông minh khá nhạy bén sắc sảo, có óc tưởng tượng phong phú. Đó là tiền đề tốt cho việc phát triển tư duy toán học nhưng rất dễ bị phân tán, rối trí nếu bị áp đặt, căng thẳng, quá tải. Chính vì thế nội dung chương trình, phương pháp giảng dạy, hình thức chuyển tải, truyền đạt làm thế nào cho phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi là điều không thể xem nhẹ. Đặc biệt đối với học 2 sinh lớp 2, lớp mà các em vừa mới vượt qua những mới mẻ ban đầu chuyển từ hoạt động vui chơi là chủ đạo sang hoạt động học tập là chủ đạo. Muốn giờ học có hiệu quả thì đòi hỏi người giáo viên phải đổi mới phương pháp dạy học tức là kiểu dạy học “Lấy học sinh làm trung tâm” hướng tập trung vào học sinh, trên cơ sở hoạt động của các em. Chơi là một nhu cầu cần thiết đối với học sinh Tiểu học, có thể nói nó quan trọng như ăn, ngủ, học tập trong đời sống các em. Được chơi các em sẽ tham gia hết sức tự giác và chủ động. Khi chơi các em biểu lộ tình cảm rất rõ ràng như niềm vui khi thắng lợi và buồn bã khi thất bại. Đây chính là đặc tính thi đua rất cao của các trò chơi. Vì vậy khi đã tham gia trò chơi, học sinh thường vận dụng hết khả năng về sức lực, tập trung sự chú ý, trí thông minh và sự sáng tạo của mình. Trò chơi học tập làm thay đổi hình thức hoạt động của học sinh, giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách tự giác tích cực. Giúp học sinh rèn luyện củng cố kiến thức đồng thời phát triển vốn kinh nghiệm được tích luỹ qua hoạt động chơi. Trò chơi học tập rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo, thúc đẩy hoạt động trí tuệ, nhờ sử dụng Trò chơi học tập mà quá trình dạy học trở thành một hoạt động vui và hấp dẫn hơn, cơ hội học tập đa dạng hơn. Trò chơi không chỉ là phương tiện mà còn là phương pháp giáo dục. 3. Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề: Tổ chức trò chơi trong môn toán : Để các trò chơi góp phần mang lại hiệu quả cao trong giờ học, khi tổ chức và thiết kế trò chơi phải đảm bảo những nguyên tắc sau : a. Thiết kế trò chơi toán học trong môn toán : * Tổ chức trò chơi học tập để dạy môn toán nói chung và môn toán lớp 2 nói riêng, chúng ta phải dựa vào nội dung bài học, điều kiện thời gian trong mỗi tiết học cụ thể để đưa ra các trò chơi cho phù hợp. Song muốn tổ chức được trò chơi trong dạy toán có hiệu quả cao thì đòi hỏi mỗi giáo viên phải có kế hoạch chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ, cặn kẽ và đảm bảo các yêu cầu sau : + Trò chơi mang ý nghĩa giáo dục. + Trò chơi phải nhằm mục đích củng cố, khắc sâu nội dung bài học. + Trò chơi phải phù hợp với tâm sinh lý học sinh lớp 2, phù hợp với khả năng người hướng dẫn và cơ sở vật chất của nhà trường. + Hình thức tổ chức trò chơi phải đa dạng, phong phú. + Trò chơi phải được chuẩn bị chu đáo. + Trò chơi phải gây được hứng thú đối với học sinh * Cấu trúc của Trò chơi học tập : + Tên trò chơi + Mục đích : Nêu rõ mục đích của trò chơi nhằm ôn luyện, củng cố kiến thức, kỹ năng nào. Mục đích của trò chơi sẽ quy định hành động chơi được thiết kế trong trò chơi. + Đồ dùng, đồ chơi : Mô tả đồ dùng, đồ chơi được sử dụng trong Trò chơi học tập. 3 + Nêu lên luật chơi : chỉ rõ qui tắc của hành động chơi quy định đối với người chơi, quy định thắng thua của trò chơi. + Số người tham gia chơi : Cần chỉ rõ số người tham gia trò chơi. + Nêu lên cách chơi b. Cách tổ chức trò chơi : Thời gian tiến hành : thường từ 5 - 7 phút - Đầu tiên là giới thiệu trò chơi : + Nêu tên trò chơi + Hướng dẫn cách chơi bằng cách vừa mô tả vừa thực hành, nêu rõ luật chơi. - Chơi thử và qua đó nhấn mạnh luật chơi - Chơi thật - Nhận xét kết quả chơi, thái độ của ngươi tham dự, giáo viên có thể nêu thêm những tri thức được học tập qua trò chơi, những sai lầm cần tránh. - Thưởng - phạt : Phân minh, đúng luật chơi, sao cho người chơi chấp nhận thoải mái và tự giác làm trò chơi thêm hấp dẫn, kích thích học tập của học sinh. Phạt những học sinh phạm luật chơi bằng những hình thức đơn giản, vui (như chào các bạn thắng cuộc, hát một bài, nhảy lò cò ....) c. Giới thiệu một số trò chơi toán học lớp 2 : Sau đây tôi xin giới thiệu một số trò chơi tiêu biểu mà tôi đã áp dụng trong quá trình dạy toán cho học sinh lớp 2. Trò chơi 1: Xây nhà Luyện tập (Có thể sử dụng trong nhiều tiết học như tiết 1, Tiết 11, tiết 15 ....) 31 + 43 6 + 12 75 75 + 24 36 5 + 25 Vàng 50 + 25 74 99 72 18 24 + 12 Đỏ Đỏ Đỏ Xanh Vàng - Mục đích : Luyện tập và củng cố kỹ năng làm tính cộng nhẩm không nhớ trong phạm vi 100 4 - Chuẩn bị : 2 hình vẽ ngôi nhà trên bìa và các mảnh giấy hình tam giác, chữ nhật (như hình vẽ), có 5 mảnh ghi các tổng tương ứng với các tống ghi trên ngôi nhà và 2 mảnh ghi sai. - Cách chơi : Chọn 2 đội chơi, mỗi đội có 5 em Khi nghe hô “1, 2, 3 bắt đầu” các em phải nhẩm nhanh kết quả các phép tính trên ngôi nhà, rồi tìm mảnh giấy có kết quả tương ứng gắn vào đúng vị trí. Khi dán xong sẽ được hình ngôi nhà có mái đỏ, tường vàng, cửa xanh. - Cách tính điểm như sau : + Gắn đúng 1 hình được 10 điểm, hình nào gắn sai không được điểm, gắn đúng cả 5 hình được 50 điểm. + Đội nào gắn nhiều hình đúng, nhanh, xong trước là đội thắng cuộc + Cả hai đội cùng gắn được số hình đúng bằng nhau thì đội nào nhanh hơn, xong trước là đội thắng cuộc. + Nếu đội gắn xong trước mà gắn được ít hình đúng hơn đội xong sau, thì đội xong sau là đội chiến thắng. * Lưu ý : Ở trò chơi kiểu này nên đưa ra một vài kết quả không đúng để học sinh lựa chọn, nếu nhìn bằng mắt mà không tính kỹ sẽ rất dễ nhầm. Trò chơi 2 : Truyền điện (Bài 8, bài 12 ) - Mục đích : + Luyện tập và củng cố năng lực làm các phép tính cộng trừ (qua 10) trong phạm vi 20 + Trò chơi này có thể chơi được trong nhiều bài luyện tập. + Luyện phản xạ nhanh ở các em - Chuẩn bị : Không cần chuẩn bị bất kỳ đồ dùng nào - Cách chơi : Các em ngồi tại chỗ. Giáo viên gọi 1 em xung phong chơi trước. Ví dụ : em A hô to “5 + 6” và chỉ vào em B tiếp theo để truyền thì em này chỉ việc nói kết quả “bằng 11”. Hay “13 - 6 ” truyền vào bạn tiếp theo nói “bằng 7”. Nếu em nào nói sai kết quả thì phải nhảy lò cò một vòng từ chỗ của mình lên bảng. Kết thúc khen và thưởng một tràng vỗ tay cho những bạn nói đúng và nhanh. * Lưu ý : + Trò chơi này không cần phải chuẩn bị đồ dùng + Trò chơi này không cầu kỳ nhưng vẫn gây được không khí vui, sôi nổi, hào hứng trong giờ học cho các em. Trò chơi 3 : Que tính thông minh (Tiết 34 : Giải bài toán về nhiều hơn một số đơn vị) - Mục đích : Rèn trí thông minh, nhanh nhẹn, kỹ năng tính khi có bài toán về nhiều hơn một số đơn vị. - Chuẩn bị : + 40 que tính màu : 20 que màu đỏ, 20 que màu vàng. 5 + 2 ống nhựa màu đỏ, 2 ống nhựa màu vàng. Trên 2 ống đỏ dán mảnh giấy trên có ghi “nhiều hơn”. - Cách chơi : Gồm 2 người : 1 nam, 1 nữ đại diện cho 2 đội. Mỗi em cầm 20 que tính, tay trái 10 que màu vàng, tay phải 10 que màu đỏ, 2 ống nhựa 1 đỏ - 1 vàng đặt trên mặt bàn trước vị trí của mỗi em. Cả 2 em cùng được chơi 3 lần. Thời gian mỗi lần là 1 phút. Lần 1 : Em hãy cắm số que tính vào 2 ống sao cho ống đỏ có nhiều hơn ống vàng là 2 que. Lần 2 : Em phải tiếp tục chuyển bao nhiêu que tính ở ống màu vàng sang ống màu đỏ để ống đỏ có nhiều hơn 4 que tính. Lần 3 : Để ống đỏ có nhiều hơn ống vàng 6 que tính thì em chuyển chúng như thế nào ? Sau mỗi lẫn chơi giáo viên đánh giá kết quả lưu ý cách giải thích của học sinh ở lần chơi thứ 3 . - Cách tính điểm : + Mỗi lần chơi học sinh làm đúng : 4 điểm + Lời giải thích ngắn gọn, dễ hiểu : 1 điểm Cuối cùng cộng điểm sau 3 lần chơi : Ai được nhiều điểm thì người đó sẽ thắng cuộc. Người thắng cuộc được quyền hát tặng lớp 1 bài hoặc chỉ định một bạn hát 1 bài tặng mình. Trò chơi 4 : Bác thợ săn (Tiết 41: Luyện tập) - Mục đích : Rèn kỹ năng đọc, hiểu tóm tắt đề toán và giải bài toán có đơn vị “kg”. - Chuẩn bị : + Một số tranh con vật : gà, ngan, ngỗng, thỏ (tranh nhỏ) + Một số thẻ ghi tóm tắt đề toán ở mặt trước và đáp số ở mặt sau + Sân chơi : vẽ các ô, mỗi ô đặt 1 thẻ theo thứ tự sơ đồ dưới đây : Thỏ nâu nặng : 2kg Thỏ trắng bằng Thỏ nâu Cả hai nặng: ? kg Gà cân nặng : 3kg Ngỗng nặng : 5kg Ngỗng 3 hơn gà : 2 kg Ngan nhẹ hơn : 2 kg Ngỗng : ? kg Ngan : ? kg 1 Mẹ mua 8kg gà, 5kg Ngỗng và 6kg Thỏ. Mẹ mua tất cả ? kg - Cách chơi : Giáo viên lần lượt cho các em chơi Các em lần lượt bước vào từng ô. Bước vào ô nào phải giải miệng đề toán trong ô đó. Sau đó đọc to đáp số của bài toán. Chẳng hạn ô thứ nhất em đó phải nhẩm : Ngỗng nặng là : 3 + 2 = 5 kg rồi nói to “Đáp số 5 kg” sau đó lật mặt sau của tấm thẻ để kiểm tra đáp số. Nếu đúng thì bước tiếp sang ô thứ hai. Nếu 6 sai thì em đó bị loại và em khác lên chơi. - Cách tính điểm : Nếu mỗi ô đúng thì được thưởng một con vật. Riêng ô cuối cùng giải đúng được thưởng 2 con. Sau cuộc chơi nếu ai được nhiều con vật nhất thì người đó sẽ thắng cuộc. * Lưu ý : Sau mỗi học sinh chơi giáo viên có thể đổi các thẻ có đề toán khác. Trò chơi 5 : Vui cùng đường gấp khúc (Bài đường gấp khúc) - Mục đích : Củng cố học sinh nhận biết đường gấp khúc, biết tính độ dài đường gấp khúc bằng cách tính tổng độ dài của các đoạn thẳng thành phần của đường gấp khúc. - Chuẩn bị : + Thước kẻ + 2 sợi dây đồng - Cách chơi : + Gọi 2 em tham gia (1 em trai và 1 em gái, đại diện cho lớp) lên bảng chơi. + Phát cho mỗi em một sợi dây đồng dài 20 cm và yêu cầu tìm cách nắn sợi dây đồng thành các đường gấp khúc theo yêu cầu (Ví dụ : đường gấp khúc tạo bởi 2 đoạn thẳng 14 cm và 6 cm; hay đường gấp khúc tạo bởi 3 đoạn thẳng có độ dài là 7cm, 8cm và 5 cm ... ) 6cm 8cm 7cm 8cm 5 cm + Khi nghe hiệu lệnh “1,2,3 bắt đầu” 2 em bắt đầu thực hiện. Em nào xong trước và thực hiện đúng sẽ được tuyên dương. + Nếu cả 2 em cùng làm đúng và xong cùng một lúc thì ra thêm câu hỏi phụ : Độ dài đường gấp khúc tạo bởi sợi dây có thay đổi khi số đoạn thẳng tạo thành thay đổi hay không ? Vì sao ? để đánh giá và tuyên dương. Trò chơi 6 : Ong đi tìm nhụy (Trò chơi có thể áp dụng vào các bảng +, - , x , : ; cụ thể Tiết 32 : Bảng trừ (qua 10) - Mục đích : + Củng cố kỹ năng tính nhẩm các phép tính ở các bảng trừ + Rèn tính tập thể - Chuẩn bị : + 2 bông hoa 5 cánh, mỗi bông một màu, trên mỗi cánh hoa ghi các số như sau, mặt sau gắn nam châm. 5 7 8 9 6 7 + 10 chú Ong trên mình ghi các phép tính, mặt sau có gắn nam châm + Phấn màu 14 - 10 14 - 6 11 - 5 18 - 9 16 - 9 - Cách chơi : + Chọn 2 đội, mỗi đội 4 em + Giáo viên chia bảng làm 2, gắn mỗi bên bảng một bông hoa và 5 chú ong, ở bên dưới không theo trật tự, đồng thời giới thiệu trò chơi : Cô có 2 bông hoa trên những cánh hoa là các kết quả của phép tính, còn những chú ong thì chở các phép tính đi tìm kết quả của mình. Nhưng các chú ong không biết phải tìm như thế nào, các chú muốn nhờ các con giúp, các con có giúp được không? - 2 đội xếp thành hàng. Khi nghe hiệu lệnh “bắt đầu” thì lần lượt từng bạn lên nối các phép tính với số thích hợp. Bạn thứ nhất nối xong phép tính đầu tiên, trao phấn cho bạn thứ 2 lên nối, cứ như vậy cho đến khi nối hết các phép tính. Trong vòng 1 phút, đội nào nối đúng và nhanh hơn là đội chiến thắng. * Lưu ý : Sau khi học sinh chơi xong, giáo viên tổng kết và hỏi thêm một số câu hỏi sau để khắc sâu bài học. + Tại sao chú ong 14 - 10 không tìm được đường về nhà? + Muốn chú ong này tìm được đường về thì phải thay đổi số trên cánh hoa như thế nào ? + Phép tính “14 - 10 ” có thuộc dạng bài học ngày hôm nay không ? Tại sao ? Trò chơi 7 : Rồng cuốn lên mây (Bài 45: Luyện tập chung) - Mục đích: - Kiểm tra kĩ năng tính nhẩm của học sinh . Ví dụ : củng cố các bảng nhân, chia... - Chuẩn bị: - Một tờ giấy viết sẵn các phép tính nhân, chia trong các bảng nhân chia trong các bảng đã học. - Cách chơi: Một em được chủ định làm đầu rồng lên bảng. + Em cất tiếng hát : “ Rồng cuốn lên mây Rồng cuốn lên mây Ai mà tính giỏi về đây với mình” + Sau đó, em hỏi: “ Người tính giỏi có nhà hay không?” - Một em học sinh bất kỳ trả lời: - “Có tôi! Có tôi!“ 8 - Em làm đầu rồng ra phép tính đố, ví dụ : “ 12 : 2 bằng bao nhiêu?” - Em tính giỏi trả lời ( nếu trả lời đúng thì được đi tiếp theo em đầu rồng. Cứ như thế em làm đầu rồng cứ ra câu hỏi và cuốn dần các bạn lên mây. * Lưu ý : ở trò chơi này nên chọn em làm đầu rồng (là em Trưởng trò) phải nhanh nhẹn, hoạt bát. Trò chơi 8 : Thi quay kim đồng hồ (Bài 32: Luyện tập chung) - Mục đích: + Củng cố kĩ năng xem đồng hồ + Củng cố nhận biết các đơn vị thời gian: giờ phút - Chuẩn bị : mô hình đồng hồ. - Cách chơi: + Chia lớp thành các nhóm 4 + Mỗi học sinh 1 đồng hồ, chuẩn bị quay kim đồng hồ theo hiệu lệnh của giáo viên. Khi nghe giáo viên hô to 1 giờ nào đó, 4 em ngay lập tức phải quay kim đến đúng giờ đó. Em nào quay chậm nhất hoặc quay sai bị loại khỏi cuộc chơi. * Lưu ý: Để các em chơi nhanh, vui và thử phản ứng nhanh giáo viên cần chuẩn bị sẵn 1 số giờ viết ra giấy (giờ không phải nghĩ lâu ) để khi hô : 6 giờ, 4 giờ 30phút, 7 giờ 15 phút, 5 giờ, 15 giờ, 17 giờ , 8 giờ. Trò chơi 9 : Bác đưa thư (áp dụng dạy các bảng nhân, bảng chia) * Mục đích: Giúp học sinh thuộc lòng bảng nhân 2. Kết hợp với thói quen nói “cám ơn” khi người khác giúp một việc gì đó . - Chuẩn bị: + Một số thẻ, mỗi thẻ có ghi 1 số : 1, 2, 3, 4, 5 ,6,8.., 12, 14,.... 18 , 20 là kết quả của các phép nhân để làm số nhà . + Một số phong bì có ghi phép nhân trong bảng nhân 2 : 1x2, 2x1, 2x2, 3x2, 2x3; ........ 2x10; 10x2. + Một tấm các đeo ở ngực ghi “Nhân viên bưu điện” - Cách chơi: + Gọi 1 số em lên bảng chơi giáo viên phát cho mỗi em 1 thẻ để làm số nhà. Một em đóng vai “Bác đưa thư” ngực đeo “Nhân viên Bưu điện” tay cầm tập phong bì. + Một số em đứng trên bảng , lần lượt từng em một nói: Bác đưa thư ơi Cháu có thư không? Đưa giúp cháu với Số nhà . . . 12 Khi đọc đến câu cuối cùng “ số nhà ....12” thì đồng thời em đó giơ số nhà 12 của mình lên cho cả lớp xem. Lúc này nhiệm vụ của “ Bác đưa thư” phải tính nhẩm cho nhanh để chọn đúng lá thư có ghi phép tính có kết quả là số tương ứng giao cho chủ nhà (ở trường hợp này phải chọn phong bì “6 x 2” hoặc “ 2 x 6” giao cho 9 chủ nhà. Chủ nhà nhận thư và nói lời “cảm ơn”. Cứ như vậy các bạn chơi lại nói và “Bác đưa thư” lại tiếp tục đưa thư cho các nhà. Nếu “Bác đưa thư “ nhẩm sai, đưa không đúng địa chỉ nhận thì không được đóng vai đưa thư nữa mà trở về chỗ để các bạn khác lên thay. Nếu các lần đưa thư đều đúng thì sau 3 lần được cô giáo tuyên dương và đổi chỗ cho bạn khác chơi. Trò chơi 10 : Hái hoa dân chủ (áp dụng trong những tiết ôn toán) - Mục đích: Rèn các năng lực tính nhẩm cộng, trừ, nhân, chia, năng lực giải toán. - Chuẩn bị: + Một cây cảnh, trên có đính các bông hoa bằng giấy màu trong có các đề toán. Chẳng hạn: Em hãy đọc bảng nhân 2. Em hãy đọc bảng chia 5. Kim ngắn chỉ số 3. Kim dài chỉ số 6. Hỏi là mấy giờ? 1m = bao nhiêu dm? Vẽ lên bảng đồng hồ chỉ 14 giờ 15 phút. Câu đố: Vừa trống vừa mái Đếm đi đếm lại Tất cả mười lăm Mái hơn mười ba Còn là gà trống Đố em tính được Trống, mái mấy con? + Đồng hồ. + Phần thưởng. - Cách chơi: Cho các em chơi trong lớp. Lần lượt từng em lên hái hoa. Em nào hái được hoa thì đọc to yêu cầu cho cả lớp cùng nghe. Sau đó suy nghĩ trong vòng 30 giây rồi trình bày câu trả lời trước lớp. Em nào trả lời đúng thì được khen và được nhận một phần thưởng. Tổng kết chung khen những em chơi tốt trong năm. 4. Hiệu quả của biện pháp giáo dục - Thông qua trò chơi học sinh hứng thú học tập hơn, tiếp thu bài học nhanh hơn, khắc sâu được kiến thức đã học, làm cho giờ học trở nên nhẹ nhàng, thoải mái. - Vì thế kết quả học tập của học sinh nâng lên rõ rệt. Sau khi lựa chọn để vận dụng một số trò chơi toán học đã nêu trên vào các tiết học. Cụ thể là trò chơi: “Tìm lá cho hoa” thì kết quả thật đáng mừng.: - Không những học sinh nắm được kiến thức bài học mà còn nhớ rất lâu những kiến thức của bài học đó. - Các em được rèn khả năng nhanh nhẹn, khéo léo và tạo cho các em mạnh dạn, tự tin hơn. 10 - Trước khi áp dụng các biện pháp giáo dục thì kết quả khảo sát tiết toán của lớp 2a2 như sau: Số bài Điểm 1,2 3,4 % 5,6 % 7,8 % 9,10 % 30 0 6 20,0 13 43,3 6 20,0 5 16,7 - Sau khi áp dụng các biện pháp giáo dục thì kết quả thu được như sau: Số bài Điểm 1,2 3,4 5,6 % 7,8 % 9,10 % 30 0 0 6 20,0 12 40,0 12 40,0 - Điều đáng mừng là các em rất hào hứng, chờ đợi tiết học toán tạo cho các em lòng yêu thích, ham mê với môn toán. Đó chính là động lực thúc đẩy tôi ngày càng nỗ lực phấn đấu hơn nữa để trau dồi và nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ. - Tôi sẽ tiếp tục áp dụng kinh nghiệm này để nâng cao chất lượng học Toán cho học sinh lớp 2. III. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ 1. Kết luận Trò chơi học tập là một loại hình hoạt động vui chơi có nhiều tác dụng trong các giờ học của học sinh Tiều học. Trò chơi học tập tạo ra không khí vui tươi, hồn nhiên, sinh động trong giờ học. Nó còn kích thích được trí tưởng tượng, tò mò, ham hiểu biết ở trẻ. Tổ chức tốt trò chơi học tập không chỉ làm cho các em hứng thú hơn trong học tập mà còn giúp các em tự tin hơn, có được cơ hội tự khẳng định mình và tự đánh giá nhau trong học tập. 2. Những ý kiến đề xuất Việc tổ chức trò chơi trong các giờ học toán là vô cùng cần thiết. Song không nên quá lạm dụng phương pháp này. ở mỗi giờ học ta chỉ nên tổ chức cho các em chơi từ 1 đến 2 trò chơi trong khoảng từ 5 đến 7 phút hoặc cùng lắm là 10 phút. Do vậy người giáo viên cần có kỹ năng tổ chức, hướng dẫn các em thực hiện các trò chơi thật hợp lý và đồng bộ, phát huy được tối đa vai trò của học sinh. Khi tổ chức trò chơi học tập nói chung và môn toán lớp 2 nói riêng, chúng ta phải dựa vào nội dung bài học, vào điều kiện cơ sở vật chất của trường, thời gian trong từng tiết học mà lựa chọn hoặc thiết kế các trò chơi cho phù hợp. Song để tổ chức được trò chơi toán học có hiệu quả đòi hỏi mỗi người thầy phải có kế hoạch, chuẩn bị thật chu đáo cho mỗi trò chơi. 11 Trên đây là một số kinh nghiệm của tôi qua thực tế giảng dạy. Mặc dù đã cố gắng rất nhiều nhưng đề tài của tôi chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong được hội đồng xét duyệt và các bạn đồng nghiệp góp ý kiến bổ sung thêm. Tôi xin chân thành cảm ơn ! Đại Sơn, ngày 9 tháng 11 năm 2021 Xác nhận của cơ quan, đơn vị Tác giả giải pháp Nguyễn Thị Thảo 12